Deskundigenoordeel van UWV: wanneer aanvragen en wat levert het op

Soms loopt een re-integratietraject vast en komen werkgever en werknemer er samen niet meer uit. Het deskundigenoordeel van het UWV biedt dan een onafhankelijk oordeel over onder meer de (on)geschiktheid voor het eigen werk en de re-integratie-inspanningen van beide partijen. Ook de Rijksoverheid benadrukt dat dit instrument bedoeld is voor situaties waarin het overleg is vastgelopen en duidelijkheid nodig is.

Voor HR-professionals, leidinggevenden en arbocoördinatoren raakt een deskundigenoordeel direct aan zorgplicht, de Wet verbetering poortwachter en de ervaren rechtvaardigheid van medewerkers. Volgens Arboportaal kan het oordeel niet alleen gaan over geschiktheid voor het eigen werk en de vraag of er voldoende aan re-integratie wordt gedaan, maar ook over de passendheid van aangeboden functies en, in overheid en onderwijs, over ontslag na twee jaar ziekte.

Het inzetten van een deskundigenoordeel kan de spanning in een conflict vergroten, maar kan ook rust, vertrouwen en nieuw perspectief creëren wanneer het doordacht wordt gebruikt. Voor organisaties is het daarom belangrijk om te weten in welke situaties dit middel daadwerkelijk helpt om beweging te brengen in een vastgelopen traject en hoe het past binnen een breed, mensgericht re-integratiebeleid.

Als de re-integratie van een werknemer vastloopt door een meningsverschil met de werkgever, kan een deskundigenoordeel van UWV het proces weer in beweging brengen. Het biedt een onafhankelijk en objectief beeld zodat er concrete afspraken kunnen worden gemaakt.

Wanneer een deskundigenoordeel aanvragen?

Het aanvragen van een deskundigenoordeel is vooral zinvol wanneer er een discussie is over de belastbaarheid van de werknemer, de passendheid van het aangeboden werk of de inspanningen van beide partijen in de re-integratie.

Vaak ontstaan deze impasses op cruciale momenten, zoals bij het opstellen van het Plan van aanpak of de overgang tussen re-integratiesporen.

Wat beoordeelt het UWV?

Volgens UWV kan een deskundigenoordeel aangevraagd worden in vier situaties: als de werknemer volledig kan werken zonder aanpassingen, of bepaald werk passend is, de re-integratie-inspanningen van beide partijen, en bij veelvuldig ziekteverzuim. Voor iedere situatie moet een aparte aanvraag gedaan worden.

Belangrijk is dat een deskundigenoordeel een advies is en niet bindend. Er kan geen bezwaar tegen gemaakt worden, maar het kan wel van invloed zijn bij de beoordeling van het re-integratieverslag na een WIA-aanvraag.

Niet bindend, maar richtinggevend

Hoewel het oordeel niet bindend is, kan het wel impact hebben. Het kan een gang naar de rechter beïnvloeden en helpt om discussie terug te brengen naar feiten. HR en leidinggevenden profiteren hier vooral van, omdat de gesprekken verschuiven naar concrete vragen en oplossingen.

Deskundigenoordeel versus second opinion

Het verschil tussen een deskundigenoordeel en een second opinion is dat de laatste bedoeld is om de bedrijfsgezondheidszorg te verbeteren en kan worden aangevraagd door een werknemer voor een tweede blik van een andere bedrijfsarts.

Een deskundigenoordeel wordt ingeschakeld wanneer het re-integratieproces vastzit en kan zowel door werknemer als werkgever aangevraagd worden.

Wanneer geen deskundigenoordeel aanvragen?

Niet alle situaties lenen zich voor een deskundigenoordeel. Het is niet mogelijk als het dienstverband is geëindigd (uitzondering voor eigenrisicodragers) of als de werknemer een Ziektewet-uitkering heeft en al beoordeeld is door UWV.

Ook als de werknemer niet wenst mee te werken aan de geschiktheidsbepaling, is het aanvragen niet passend. Controleren of uw vraag nog binnen de re-integratiefase valt, is dus essentieel.

Wat het oplevert

Een deskundigenoordeel biedt een externe, onafhankelijke kijk wanneer u en uw werknemer het niet eens zijn. Het zorgt voor duidelijkheid over wat redelijk en passend is, helpt bij het onderbouwen van stappen in het re-integratietraject en kan ook praktisch bijdragen aan het actualiseren van het Plan van aanpak.

Kosten en timing

De kosten verschillen: voor een werknemer € 100, voor een werkgever € 400. Onder specifieke omstandigheden kan het gratis zijn voor werkgevers. De timing is van belang, aangezien de doorlooptijd enkele weken kan zijn. Wacht niet tot frustraties oplopen of termijnen in gevaar komen.

Benodigde documenten

Een goed voorbereid dossier helpt bij een soepel proces. UWV vraagt om specifieke stukken, afhankelijk van de situatie, zoals probleemanalyse, functiebeschrijvingen of verzuimoverzichten.

Privacy en aanvraagproces

Medische gegevens moeten door de werknemer apart worden verzonden, met etikettering als medisch geheim. Uitwisselingen houden geen medische informatie tussen partijen, bevorderend voor privacy en transparantie.

Aanvragen door werknemer of werkgever

Zowel werknemer als werkgever kan het oordeel aanvragen via specifieke formulieren. Het is belangrijk om duidelijk te communiceren dat het niet gebruikt moet worden als drukmiddel, maar als een manier om het proces weer op gang te helpen.

Een deskundigenoordeel kan een waardevol instrument zijn om vastgelopen re-integratie weer in beweging te krijgen, mits u het gericht inzet en goed uitlegt aan uw werknemer. Daarmee versterkt u niet alleen de kwaliteit van uw re-integratiebeleid, maar ook het onderlinge vertrouwen en de samenwerking.

Key takeaways

• Zet een deskundigenoordeel alleen in wanneer de re-integratie stokt door een inhoudelijk meningsverschil over belastbaarheid, passend werk of geleverde inspanningen, en formuleer uw vraag zo concreet mogelijk.
• Controleer vooraf of uw situatie binnen de re-integratiefase en de door UWV omschreven toepassingsgebieden valt, zodat u geen oordeel aanvraagt dat buiten de scope van UWV ligt.
• Benader het deskundigenoordeel als richtinggevend advies om afspraken en het Plan van aanpak te herijken, niet als drukmiddel in het gesprek met uw werknemer.
• Houd uw verzuim- en re-integratiedossier volledig, actueel en consistent, zodat UWV beschikt over alle relevante informatie om een goed onderbouwd oordeel te geven.
• Bescherm de privacy van de werknemer door uitsluitend met functionele beperkingen te werken en medische details niet zelf te verstrekken, maar rechtstreeks via de werknemer aan UWV te laten aanleveren.

Door het deskundigenoordeel zorgvuldig en transparant in te zetten, versterkt u zowel uw naleving als werkgever als de kwaliteit van de dialoog met uw werknemer. Dat vergroot de kans op duurzame terugkeer naar werk én op een constructieve samenwerking bij toekomstige re-integratietrajecten.